خانه   |  ارتباط با ما   |  جستجو    RSS   |  ارسال خبر   |  پیوندها   |  درباره ما  
  تازه ها:  
   سیاست  
  تقدیر فرمانده ناجا از رئیس سازمان اطلاعات سپاه
  اظهارات آیت الله جنتی درباره دستگیری "روح الله زم"
  پاسخ مدیرعامل سابق خبرگزاری فارس به ادعاهای ظریف
  ایران با تجاوز ترکیه به سوریه مخالف است
  نگاهی به شاهکار اطلاعاتی شکار "روح الله زم"
  مگر آمدنیوز کدام خیانت را کرد که زنجیره‌ای‌ها مرتکب نشده باشند
  بازتاب گسترده داخلی و خارجی دستگیری زم
  تعیین شرط با مقاومت یمن است نه شکست‌خوردگان سعودی
  ترور روحانیون شاخص در دهه ۶۰ چگونه انجام گرفت؟
  کاری که از دستگیری زم و فتح آمدنیوز مهمتر است
  «تقریباً هیچ» دیگر پس از 20 ماه
  آمدنیوز کدام خیانت را کرد که زنجیره‌ای‌ها مرتکب نشده باشند
  ظریف و دروغ؟
  فیلم| پایان فانتزی‌های روح‌الله زم!
  پیام تبریک رئیس قوه قضائیه به سپاه در پی دستگیری «روح‌الله زم»
  تضعیف شورای نگهبان به سود هیچ‌کس نیست
  مجمع و مجلس دیگر امکان ورود به پالرمو را ندارند
  تحرک استادان انقلابی باطل السحر در یأس افکنی
  اخراج ۵ قاضی فاسد
  آمریکایی‌ها قانون کاپیتولاسیون را در ایران به کرسی نشاندند؛
  قدر این دوران را بدانیم!
  همنوازی همشهری با رسانه‌های بیگانه از کیسه بیت‌المال
  سریال بی‌پایان حاشیه‌سازی رئیس اعتدالیون
  آماده‌ایم با عربستان با میانجی و یا بدون میانجی گفت‌وگو کنیم
  ماجراجویی خطرناک حمله به نفتکش ایرانی در دریای سرخ
  پاسخ تهران به عامل حمله به نفتکش ایرانی کوبنده خواهد بود
  فشار دولت به رسانه ملی برای پخش یک مستند تفرقه‌انگیز!
  پشت پرده انفجار نفتکش ایرانی
  حضور نفوذی‌ها را حس نمی‌کنید؟
  سپاه؛ مسئول عمق راهبردی منطقه‌ای کشور
- اندازه متن: + -  کد خبر: 244905صفحه نخست » ورزشی ،فرهنگی وهنریشنبه، 2 شهریور 1398 - 11:40
سبک زندگی در گام دوم انقلاب اسلامی
شهیدخبر: سخن ما این است که در گام دوم انقلاب، حضرت آقا فرمودند گام دوم خودسازی، جامعه‌سازی و تمدن‌سازی است. برای هر سه نیاز به سبک زندگی فردی، اجتماعی و تمدنی داریم. یعنی مدل‌هایی برای همه انسان‌ها و جوامع انسانی ارائه دهیم.
  
 حجت الاسلام و المسلمین دکتر احمد حسین شریفی، استاد حوزه و دانشگاه، عضو هیئت علمی و استاد تمام گروه فلسفه مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)، نویسنده و پژوهشگر علوم انسانی و اسلامی است. از ایشان تاکنون 29 کتاب منتشر شده است که از آن جمله می‌توان کتاب‌های «سبک زندگی اسلامی ایرانی»، «؛آیین زندگی (اخلاق کاربردی)»، «جنگ نرم»، «موج فتنه»، «درآمدی بر عرفان حقیقی و عرفان های کاذب» و «دانشنامه اخلاق کاربردی» در پنج جلد را ذکر کرد.
 
متن پیش رو، قسمت پنجم از سلسله جلسات دهه اول ماه مبارک رمضان 1440 مصادف با اردیبشهت 1398 است که در حسینیه الغدیر قم با عنوان «سبک زندگی و هنرهای بی‌کلام انتقال پیام» ارائه شده و در نهایت  توسط دفتر فرهنگی 57 تهیه و تنظیم شده است.
 
در جلسات گذشته درباره موسیقی سخن گفتیم. گفته شد که آغاز موسیقی توسط حکیمان و فرزانگان بوده است. مبدع آن فیثاغورث و مدافعان آن فیلسوفانی مانند فارابی و ابن‌سینا و اخوان الصفا و امثال آنها بوده‌اند. اشاره کردیم که در نظر ما، چون اسلام عزیز پیامش، پیام هنری و یکی از ابعاد اعجاز قرآن، بعد هنری آن است و آیات الهی نیز موسیقی ویژه‌ای دارد، طبیعی است که نمی‌توان آن را مخالف هنر و موسیقی دانست. به تفصیل در جلسات پیشین در این زمینه سخن گفتیم، در اینجا جمع‌بندی اعتقاد خودم را نسبت به موسیقی به اختصار بیان می‌کنم و سپس موضوع دیگری از هنرهای بی‌کلام انتقال پیام را بحث خواهم کرد.
 
اگر به آیات و روایات توجه کنیم، خواهیم دید فضای روایات و اندیشه اسلامی به سمتی بوده که خواسته یک مدل و سبک الهی و تعالی‌جویانه از موسیقی را در جهان اسلام ارائه دهد و مسلمانان را به آن سمت سوق دهد. هم روایاتی که می‌فرماید زینت قرآن، صوت حسن است و یا قرآن را به الحان عرب و آهنگ‌های عربی بخوانید. و هم سیره اهل بیت(ع) در تلاوت قرآن نشان می‌دهد که اصل آهنگ و موسیقی مانعی ندارد. اگر مخالفتی با موسیقی شده، موسیقی غنایی است نه مطلق موسیقی؛ که در جلسه گذشته درباره آن سخن گفتیم.
 
به نظر می رسد موسیقی اعم از کلامی و غیر کلامی، از هنرهای شریف و از الطاف و نعمت‌های الهی برای بشر است که به برخی از انسان‌ها عطا شده است. اما متأسفانه مانند هر نعمت دیگری، توسط برخی دیگر از انسان‌های شیطان صفت و ناسپاس به انحراف کشیده شده است و به همین دلیل موسیقی‌های انحرافی فراوانی در طول تاریخ به وجود آمده و سوء استفاده‌هایی صورت گرفته است.
 
در مجموع، بنابر تعاریفی که ارائه شد، موسیقی دارای دو عنصر نظم و زیبایی است. اساساً آهنگ نازیبا را موسیقی نمی‌گویند. لذا موسیقیدانان تمام دستگاه‌هایی که می‌توان در آنها آهنگ زیبایی خواند، شناسایی کرده‌اند و آن را عرضه داشته‌اند. یعنی ما هر آهنگ زیبایی تولید کنیم، در یکی از آن دستگاه‌های موسیقی گنجانده می‌شود.
 
سطوح تناسب در موسیقی
نظم و تناسب مد نظر در موسیقی، دارای سطوحی است که به اعتقاد ما موسیقی ارزشمند موسیقی‌ای است که در همه این سطوح دارای نظم و تناسب باشد:
سطح اول: تناسب درونی: یعنی یک آهنگ خاص باید اجزای آن و قطعات و بخش‌های مختلف آن با هم تناسب و نظم داشته باشند؛ فراز و فرودهای آن متناسب باشند.
 
سطح دوم: تناسب انسانی: سطح دیگر از تناسب در موسیقی، تناسب انسانی است. چون موسیقی یک هنر انسانی است بنابراین، باید با ذات و روح و فطرت انسان نیز تناسبی داشته باشد. لذا نباید متناسب با شهوت و غضب و ابعاد حیوانی انسان باشد و آنها را تحریک کند و رشد دهد. موسیقی انسانی، باید با ابعاد فطری و روحانی انسان تناسب داشته باشد. و البته نوازنده و خواننده‌ای می‌تواند چنین آهنگی تولید کند که خودش روح پاک و انسانی داشته باشد وگرنه «ذات نایافته از هستی بخش، کی تواند که شود هستی‌بخش». انسان آلوده و گنهکار و منحرف که نمی‌تواند آهنگی متناسب با فطرت پاک انسانی تولید کند.
 
سطح سوم نظم و تناسب در موسیقی، تناسب با اجزای آفرینش است: «تُسَبِّحُ لَهُ السَّماواتُ السَّبْعُ وَ الْأَرْضُ وَ مَنْ فیهِنَّ وَ إِنْ مِنْ شَیْ‏ءٍ إِلاَّ یُسَبِّحُ بِحَمْدِهِ وَ لکِنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبیحَهُمْ إِنَّهُ کانَ حَلیماً غَفُوراً»  و موسیقی‌ای انسانی و الهی است که با این فضا هماهنگ باشد و بُعد خداجویی انسان را تقویت کند: «وَ لِلَّهِ مُلْکُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما بَیْنَهُما وَ إِلَیْهِ الْمَصیرُ»  موسیقی زمانی آن تناسب کامل را خواهد داشت که با چنین حرکتی همراه باشد. شنونده صدا و آهنگ با شنیدن آن روحش خدایی‌تر شود و به سمت تعالی حرکت کند.
 
مُد و مُدگرایی
مقام معظم رهبری در گام دوم، به سبک زندگی اشاره کردند که سبک زندگی غربی، خسارت‌های بی‌جبرانی را بر کشور و ملت ما تحمیل کرده است و باید آن مقابله کرد؛ و مقابله با آن نیز مستلزم جهادی همه‌جانبه و هوشمندانه است.
 
ذیل این فرمایش، به هنرهای بی‌کلام انتقال پیام اشاره کردیم که توسط غربی‌ها به شدت مورد استفاده قرار گرفته و توانسته افراد زیادی را به انحراف بکشاند. یکی از آنها موسیقی بود که به تفصیل بحث شد. هنر دیگری که اثر فرهنگی و اجتماعی فراوانی دارد، هنر مد و مدسازی و به تبع آن مدگرایی است.
 
هنر مد و مدسازی، یک هنر جدید نیست. در طول تاریخ بشری، انسان‌ها همواره به دنبال مد و مدل‌های جدید بوده‌اند. طراحی‌های زیبا در لباس‌، مرکب، مسکن، خود موجب پیشرفت‌ها شده است. روش جدید در پوشش، آرایش، ابزارهای رفاه و... که همراه را زیبایی و راحتی بوده است، موجب تغییر و تحولات شده است. اما مد و مدسازی به معنای فعلی که جوامع بشری به آن دچار هستند، محصول دنیای غرب و مدرنیته است. فرهنگ سرمایه‌داری و لیبرالیسم موجب شده مدگرایی شکل بگیرد. 
 
واژه مد حداکثر 70 – 80 سال بیشتر عمر ندارد. مد، واژه‌ای فرانسوی است. ودر لغت به معنای روش، اسلوب، شیوه، رسم و سلیقه است. اما در اصطلاح یعنی روش و طریقه‌ای موقت که طبق ذوق و سلیقه اهل زمان، طرز زندگی و لباس پوشیدن و خانه ساختن و مرکب سوار شدن و راه رفتن و حتی فکر کردن و میل پیدا کردن را تنظیم می‌کند. پس مُد، اختصاصی به پوشش و آرایش ندارد؛ بلکه به مسکن و حتی گرایش‌ها و روش فکر هم سرایت پیدا کرده است.
 
در حال حاضر، مُد از پیچیده‌ترین صنعت‌ها است. از صنایع بسیار پولساز و پر درآمد است و لذا کارتل‌های بزرگ اقتصادی پشت سر مدسازی هستند. مجلات متعدد رنگارنگی را به خود اختصاص داده است. رشته‌های مختلفی در دانشگاه برای مد و مدسازی شکل گرفته است. رشته‌هایی مثل طراحی لباس در خدمت تولید مدهای جدید هستند. کارخانه‌ها و تولیدی‌های متعددی برای این مسأله شکل گرفته و پشتوانه این هنر هستند. علاوه بر بعد اقتصاد، یکی از اثرگذارترین ابزارهای انتقال فرهنگ و یکی از سریع‌ترین روش‌ها برای تغییر فرهنگی در جامعه است. بنابراین، یکی از اثرگذارترین ابزارهای ایجاد و تغییر سبک زندگی است. به همین دلیل لیبرال‌ها از این ابزار برای تغییر فرهنگ ملت‌ها، جوامع و خانواده‌ها با تمام توان بهره می‌برند.
 
یکی از معادلاتی که جای بحث و گفتگو دارد، و به نظر می‌رسد ارباب فرهنگ و رسانه‌های غربی، به خوبی آن را درک کرده و از آن استفاده می‌کنند، این است که همشکلی ظاهری در لباس، گفتار، راه رفتن، خانه‌سازی و... موجب همزبانی می‌شود. کسی که با قوم و ملتی همشکل شد، کم‌کم با آنها همزبان می‌شود. همزبانی، موجب همفکری می‌شود. چیزی را خوب می‌داند که او خوب می‌داند. و چیزی را بد می‌داند که او بد بداند. و همفکری نیز هم‌کیشی و هم‌دینی و هم‌هویتی را به وجود می‌آورد. و لذا محصول و نتیجه‌ای که غرب در ترویج سبک زندگی غربی دنبال می‌کند، غربزده کردن ملت‌ها نیست، بلکه غربی کردن ملت‌هاست.
 
غربزدگی نام کمی برای این جنایت است. غربزدگی یعنی ما دارای پایه و هویتی هستیم، اما در مواردی مانند غربی‌ها فکر می‌کنیم. اصطلاح غربزدگی در بردارنده اصالت فرهنگی فرد یا جامعه غرب‌زده هست. اصطلاحی که مرحوم جلال آل احمد از سید احمد فردید اقتباس کرده و در مقدمه کتاب معروف «غربزدگی» هم به آن اشاره می‌کند، در سال‌های اخیر مورد مخالفت برخی روشنفکران قرار گرفته است که چرا به ما می‌گویید غربزده؟! ما غربزده نیستیم؛ زیرا یک فکر است و سبک زندگی و فرهنگ است که ما هم آن را قبول داریم، لذا در حقیقت اینها غربزده نیستند، بلکه غربی هستند. اما غربی فرهنگی نه غربی جغرافیایی و اقلیمی.
 
در روایات نیز به این مسأله و تأثیر مد و مدگرایی تصریح شده است. امیرالمؤمنین(ع) می‌فرمایند: «قَلَّ مَنْ تَشَبَّهَ بِقَوْمٍ إِلَّا أَوْشَکَ أَنْ یَکُونَ مِنْهُم‏» چه بسا کسانی که شبیه ملت و قومی شوند و مانند آنها می‌پوشند و فکر می‌کنند، و به یکی از آنها تبدیل شوند. 
 
ویژگی‌های مد و مدگرایی
این هنر دارای چند ویژگی است:
ویژگی اول اینکه مد، موقتی و گذراست. ما نیز اگر مروری داشته باشیم، خواهیم دید مد یک هوس اجتماعی است. لذا مدها دائماً نوشونده و بی ثبات‌اند. مثلاً به یاد داریم که در زمانی شلوارهای پاچه گشاد مد بود. بعد از مدتی، شلوارهای پاچه تنگ مد شد. بعد از آن لباس‌های پاره و رنگ پریده مُد شد. اینها نشان می‌دهد که مدت پسندگی مدها معمولاً کم است.
 
ویژگی دوم، بی‌منطق بودن مدگرایی و مُدهاست. عقلانیتی پشت آن نیست. به همین دلیل مُد و مُدگرایی در یک جامعه، یک زنگ خطر برای مسئولان فرهنگی است. به هر میزان در یک شخص یا خانواده یا گروه یا جامعه‌ای، گرایش به مُد شدیدتر باشد، به همان میزان عقلانیت در آن فرد و خانواده و جمع کمتر است. اساساً هیچکس نمی‌تواند در مسأله مد یک عقلانیتی را طرح کند. چگونه می‌شود یک عده از مردم به لباس‌های پاره و رنگ پریده و چروکیده علاقمند شوند و آن را زیبا بدانند؟ چگونه می‌شود برخی در عالم، به عطرهای لجن علاقمند می‌شوند؟‌! هزینه کنند که بوی گند به خود بزنند.
 
در همین یکی دو دهه قبل، عطر لجن و تعفن، جزو گرانترین عطرها شد! البته سِرّ مسأله این بود که گروهی که به شکاف طبقاتی اعتراض داشتند به عنوان نماد آمدند به جای زدن عطر، به خود لجن زدند. مثلاً فلان خوانندة مشهور غربی، کنسرت برگزار می‌کرد، لباس‌های پاره می‌پوشید و لحن به خود می‌زد و به این وسیله می‌خواست به شکاف طبقاتی و به سبک زندگی یک درصدی‌ها اعتراض کند. پیروان چنین شخصی هم در اشغال‌دانی‌ها لباس‌های پاره و چروکیده را جمع می‌کردند و می‌پوشید. کارتل‌های اقتصادی آمدند و همین لباس‌ها را تولید کردند و همین افراد معترض می‌رفتند آنها را می‌خریدند! می‌گفتند چرا دنبال لجن در کوچه و خیابان باشید، خودمان برایتان تولید می کنیم! نظام سرمایه‌داری و اقتصادی لیبرالی و اقتصاد بازار آزاد یعنی همین! هر ذائقه‌ای داشته باشید، مهم که منطقی پشت سر آن باشد یا نباشد، مهم نیست که تأمین آن در راستای اهداف انسانی باشد یا نه، مهم آن است که سرمایه‌داران بتوانند از طریق آن به سود و منفعت بیشتری دست پیدا کنند.
 
مدگرایی پس از انقلاب، در دهة اول انقلاب، وضعیت نسبتاً رضایت‌بخشی داشت؛ اما در اثر غفلت‌ها از یک طرف و هجمه سبک زندگی غربی و شبکه های ماهواره ای و امثال آن از طرف دیگر، مسأله مد و مدگرایی خسارت‌های فرهنگی زیادی به جامعه ما به ویژه نسل جوان جامعه وارد کرده است. امروزه در مدهای ناظر به زیبایی، جزو رتبه‌های اول دنیا هستیم. بنابر برخی آمارها، ایران هفتیمن مصرف کننده حوزه لوازم آرایشی و مدهای مربوط به این عرصه است. جراحی‌هایی زیبایی و مسائل مرتبط با مد و مدگرایی، هزینه‌های سرسام‌آوری بر خانواده‌ها بار می‌کند و افزون بر آن، مشکلات روحی و روانی و اختلافات و بیماری‌های شدیدی را موجب شده است. در حوزه مدهای مربوط به پوشش و آرایش، حداقل در میان عده‌ای از جوانان و زنان در برخی شهرهای بزرگ وضعیت نگران کننده‌ای داریم که روز به روز به آن دامن زده می‌شود. 
 
همین مسأله موجب شده دشمنان اسلام، این آسیب را فرصت بشمارند و برای تغییر سبک زندگی، به ترویج مد بپردازند.
 
«نایل فرگوسن» یکی از استراتژیست‌های غربی که از نوجمهوری‌خواهان آمریکاست و برای سخنان و طراحی‌های خود فیلم‌های مستند تولید می‌کند. با اینکه فرد نسبتاً جوانی است، اما از او به عنوان برژنسکی آینده غرب یاد می‌کنند. او در فیلم‌های خود می‌گوید راز اصلی فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و امپراطوری شرق، تغییر سبک زندگی و ترویج سبک زندگی آمریکایی در آنجا بود. به این صورت که غرب با فرهنگ و ذهنیت مردم شوروی به ویژه جوانان و نوجوانان کاری کرد که آنها حاضر بودند مدت‌هایی طولانی برای خرید ساندویچ مک‌دونالد در صف بیاستند؛ اغلب آنها علاقه‌مند به شلوار جین شدند. و بدین وسیله بعد از تسخیر ذهن و ضمیر و رفتار جوانان و نوجوانان شوروی، فقط یک تلنگر برای فروپاشی نظام کمونیسم کافی بود. برای فروپاشی ایران نیز همین راه را پیشنهاد می‌دهد. یعنی معتقد است با ترویج مدها و سبک پوشش غربی، می‌توان جمهوری اسلامی ایران را به فروپاشی کشاند. حتی برخی از مخالفان جمهوری اسلامی گفته بودند به جای بمب اتم، شلوارهای ساپورت و چسبان و تنگ زنانه و مردانه بر روی ایران بریزید. این بهترین بمب است. بمب فرهنگ و اخلاق است. شخصیت و اخلاق و خانواده و عفت و حیای اجتماعی را نابود می کند و متأسفانه تا حدودی هم موفق بوده‌اند.
 
چرایی مدگرایی
مناسب است چرایی مسأله را هم بدانیم. اگر ما تحلیل درستی از علل این مسأله نداشته باشیم، نمی‌توانیم مواجهه‌ای درست و واقع‌بینانه به آن داشته و ابعاد آسیب‌زای آن را درست درمان کنیم. فهم علت و دلیل یک چیز، مقدمه فهم راهکار و نوع مقابله با آن چیز است. لذا در علوم انسانی گفته می‌شود «تبیین» و «تفسیر» همیشه مقدم بر «چه باید کرد» است.
 
چرا انسان‌ها و جوامع گرایش به مد دارند؟ جامعه‌شناسان و روانشناسان دلائل مختلفی برای آن ذکر کرده‌اند اما به نظر بنده مدگرایی به شکل فعلی آن محصول سبک زندگی غربی است و وابسته به نظام سرمایه‌داری و اقتصاد بازار آزاد است که هیچ حد و مرزی برای خود قائل نیست و فقط به دنبال کسب سرمایه و چپاول جامعه و انسان‌هاست؛ ولو به قیمت اخلاق و انسانیت باشد. یکی از فیلسوفان غرب بنام «مایکل سندل» که کتاب‌های خوبی در نقد لیبرالیسم و عدالت لیبرالی نوشته، کتابی دارد با عنوان «آنچه با پول نمی‌توان خرید».  وی در این کتاب با ذکر نمونه‌های مختلفی به خوبی نشان می‌دهد که نظام سرمایه‌داری غرب به همه چیز نگاه بازاری دارد؛ حتی به اخلاق و دین و انسانیت. به تعبیر دیگر معتقد است که سرمایه‌داری هیچ مرزی برای اخلاق و انسانیت باقی نگذاشته است؛ همه را قربانی پول و سرمایه کرده است. به هر حال، مسأله مد و مدگرایی، یک مسأله طبیعی و انسانی نیست. بلکه مسأله‌ای است که سرمایه‌داران و سودجویان علیرغم علم به غیراخلاقی بودن آن، به آن دامن می‌زنند.
 
اساس این مسأله نیز به فطرت بشر باز می‌گردد. انسان غرائزی دارد که باعث می‌شود سرمایه‌داران و مُدسازان از آن سوء استفاده کنند. یکی از آنها غریزه زیبایی‌خواهی است. تک تک ما زیبایی‌خواه هستیم. برخلاف حیوانات که به تعبیر شهید مطهری برای آنها محتوای آخور مهم است؛ و مهم نیست که محتوای آخر به صورت منظم و زیبا چیده شده باشد یا خیر. اصل داشتن یک سرپناه و طویله مهم است اما اینکه دکوراسیون طویله به چه شکل باشد، هیچ اهمیتی برای آنها ندارد. اما برای انسان، در پوشاک و نوشاک و مسکن، نه تنها محتوا، بلکه نحوة چینش آنها و نظم و انضباط و زیبایی آنها هم بسیار مهم است. 
 
دو غریزه دیگر، نوگرایی و تنوع‌طلبی است. انسان‌ها به طور فطری نوگرا و تنوع‌طلب‌اند. جالب آنکه دین هیچگاه نوگرایی و تنوع‌طلبی و زیبایی‌گرایی را محکوم نکرده است. چون دین برای سرکوب و نابودی غرایز نیامده است، بلکه برای هدایت و مدیریت غرایز آمده است.
 
معیارهای مُد اسلامی
سخن ما این است که در گام دوم انقلاب، حضرت آقا فرمودند گام دوم خودسازی، جامعه‌سازی و تمدن‌سازی است. برای هر سه نیاز به سبک زندگی فردی، اجتماعی و تمدنی داریم. یعنی مدل‌هایی برای همه انسان‌ها و جوامع انسانی ارائه دهیم. نکاتی که خواهیم گفت می‌تواند در این خصوص راهگشا باشد. اینکه نحوه مواجهه ما با این گرایش‌های فطری و غرایزی که غربیان از آن سوء استفاده کرده‌اند، چگونه باید باشد؟ پاسخ این است که بر اساس دستورات اسلام و اندیشه دینی، باید این غرایز را در جهت صحیح و حق قرار دهیم تا بتوانیم انسان‌هایی در طراز اسلام بسازیم تا در نهایت به شکل‌گیری تمدن اسلامی بیانجامد.
 
یک: توجه به روح زندگی: اولاً اسلام به روح و معنای زندگی توجه داده است. یعنی اصالت را به روح و معنای زندگی داده است، نه شکل و ظاهر زندگی. لذا نگفته باید آرایش سر و صورت‌تان به فلان شکل باشد. امروز مشاهده می‌کنیم که پاره‌‌ای از سلفیه به نام اسلام، موهای سر و سبیل خود را با تیغد  می‌تراشند و ریش خود را رها می‌کنند و می‌گویند این سبک زندگی پیامبر بوده است! طالبان و داعشی‌ها، حتی ریش‌های مردم را وجب می‌کردند که از اندازه خاصی کمتر نباشد وگرنه شلاق می‌زدند و زندان می‌بردند. این کج فهمی است. هرگز اسلام چنین دستوری نداده است. البته پیامبر اکرم(ص) زمانی موهای خود را تراشید، اما در برخی روایات نیز داریم که گاهی پیامبر موهای خود را می‌بافت. به  هر حال نگاه اسلام این است که باید غریزه را مدیریت کرد نه به آن صورت که اصالت داده شود؛ چون اصل برای انسان، دین و عقلانیت است. قرآن نیز می‌فرماید: زیبا باش، اما اینها اصالت ندارد. گونه دیگری باید مدیریت شوند. از جمله می‌فرماید: «وَ لا تَمُدَّنَّ عَیْنَیْکَ إِلى‏ ما مَتَّعْنا بِهِ أَزْواجاً مِنْهُمْ زَهْرَةَ الْحَیاةِ الدُّنْیا لِنَفْتِنَهُمْ فیهِ وَ رِزْقُ رَبِّکَ خَیْرٌ وَ أَبْقى‏»  یا در آیه‌ای دیگر می‌فرماید: « فَلا تُعْجِبْکَ أَمْوالُهُمْ وَ لا أَوْلادُهُمْ إِنَّما یُریدُ اللَّهُ لِیُعَذِّبَهُمْ بِها فِی الْحَیاةِ الدُّنْیا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ کافِرُونَ»  یعنی اصالت به ظاهر زندگی نیست.
 
دو: عقلانیت در رفتار: ثانیاً اسلام همواره می‌کوشد تا عقلانیت بر رفتار مؤمنین حاکم باشد. به همین دلیل، از هر گونه تقلید کورکورانه از پوشش و آرایش و سبک زندگی دیگران، به شدت نهی کرده است. تأکید کرده است که مؤمنین فریفته جوّ زمانه نشوند و فریب سلیقه دیگران را نخورند: «أَیُّهَا النَّاسُ لَا تَسْتَوْحِشُوا فِی طَرِیقِ الْهُدَى لِقِلَّةِ أَهْلِه‏»  چون «أَکْثَرُهُمْ لا یَعْقِلُون‏».  اصل این است که رفتار ما باید مبتنی بر عقلانیت باشد نه اسیر سلایق و غرایز کنترل‌ناشده.
 
سه: اصول مهم در سبک زندگی: ثالثاً، اسلام سه اصل کلی را برای ساماندهی سبک زندگی مطرح کرده است:  زیبایی‌طلبانه بودن، تنوع‌جویانه بودن  و تعالی‌خواهانه بودن. مثلاً در مقوله پوشش هر سه را در نظر دارد. مرحوم شیخ حر عاملی(ره) در کتاب وسائل الشیعه، در جلد پنجم و در تتمه کتاب صلاه، بخشی را تحت عنوان «أَبْوَابُ أَحْکَامِ الْمَلَابِسِ وَ لَوْ فِی غَیْرِ الصَّلَاةِ»  آورده است که 73 باب را در آنجا درباره لباس گردآوردی کرده است. دقت در این دسته از روایات نشان می‌دهد که اسلام در امر لباس و پوشش هر سه عنصر فوق را مد نظر دارد. مثلاً در روایتی می‌گوید «خَیْرُ لِبَاسِ کُلِّ زَمَانٍ لِبَاسُ أَهْلِهِ»  یعنی بهترین لباس، لباس مردم همان زمان است. یعنی لباس نباید به گونه‌ای باشد که خلاف نرم اجتماعی بوده و موجب انگشت‌نما شدن فرد شود. 
 
یکی از دوستان نقل می‌کرد زمانی که مرحوم شهید قدوسی(ره) در مدرسه حقانی مدیریت می‌کردند، موهای سرم را تراشیدم. وقتی ایشان مرا دید فرمود: این اولین و آخرین باری باشد که چنین می‌کنی. تأکید ایشان این بود که طلاب که به گونه‌ای باشند که خاص و تافته جدا بافته جلوه نکنند؛ به گونه‌‌ای که نتوانند با جوانان و نوجوانان انس گرفته و ارتباط بگیرند. 
 
البته باید دقت کرد که دچار افراط هم نشویم. مثلا چنین نشود که به خاطر خوشایند برخی نوجوانان و جوانان، ابرو هم بردارد! بنده مدتی عهده‌دار مصاحبه ورودی اساتید معارف دانشگاه بودم. در طول دهة 80 مصاحبة‌ علمی اساتید اخلاق و عرفان را بر عهده داشتم. یک روز آقایی برای مصاحبة، نزد ما آمده بود. دکترای عرفان هم داشت. اما وقتی آمد چهره عجیبی داشت. ریشش را به گونه‌ای تراشیده بود که فقط به اندازه نخ کلفتی از این گوش به آن گوش کشیده شده بود. البته از نظر علمی مشکلی نداشت و قبول شد. یعنی بنده این ظاهر ناشایست را در بخش علمی دخالت ندادم. اما وقتی مصاحبه تمام شد، گفتم این را چطور آرایش می‌کنید؟ گفت برای جذب جوانان است و اینکه جوانان با من احساس بیگانگی نکنند تا بتوانم راحت‌تر و مؤثرتر اخلاق اسلامی را به آنان تدریس کنم! 
 
بنابراین، اسلام بر زیبایی و لباس تأکید کرده است. فرموده‌اند: «الْبَسْ وَ تَجَمَّلْ فَإِنَّ اللَّهَ جَمِیلٌ یُحِبُّ الْجَمَالَ وَ لْیَکُنْ مِنْ حَلَالٍ»  لباس بپوش و زیبا بپوش. چون خدا زیباست و زیبایی را دوست دارد. از طرفی، از آشفتگی و بی‌نظمی هم نهی کرده‌اند. نقل شده «أَبْصَرَ رَسُولُ اللَّهِ ص رَجُلًا شَعِثاً شَعْرُ رَأْسِهِ وَسِخَةً ثِیَابُهُ سَیِّئَةً حَالُهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ص مِنَ الدِّینِ الْمُتْعَةُ»  پیامبر اکرم(ص) کسی را دید که موی سرش ژولیده بود و لباسش چرکین بود. حال آشفته و بدی هم داشت. پیامبر فرمود: لذت‌بری از نعمت‌ها جزو دین است. دین فقط نماز خواندن نیست؛ آرایش کردن و آراسته بودن نیز جزو دین است. 
 
چهار: ضرورت تحول و تنوع ظاهری: همچنین ایجاد تحول و تنوع در ظواهر زندگی بر اساس توانایی‌های اقتصادی نیز مد نظر اسلام است. توصیه شده اگر وضع مادی شما خوب شد، تنوع ایجاد کنید و بهره‌برداری بهتری داشته باشید: «إِظْهَارُ النِّعْمَةِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنْ صِیَانَتِهَ»  اگر خداوند نعمتی به شما داد، اظهار کردن آن را بیشتر از پنهان کردنش دوست داد. 
البته این به معنای نمایش تجمل در مقابل فقرا نیست. این کج فهمی است که قارون‌وار وارد جامعه شویم. اسلام به شدت از این مطلب نهی می‌فرماید. در قرآن شریف می‌فرماید: «فَخَرَجَ عَلى‏ قَوْمِهِ فی‏ زینَتِهِ قالَ الَّذینَ یُریدُونَ الْحَیاةَ الدُّنْیا یا لَیْتَ لَنا مِثْلَ ما أُوتِیَ قارُونُ إِنَّهُ لَذُو حَظٍّ عَظیمٍ»  قارون با زینت و تجملاتش در میان مردم ظاهر شد. کسانی که دنیاطلب بودند گفتند: ای کاش ما هم چنین بودیم. و اسلام به شدت با ترویج اشرافی‌گری مبارزه می‌کند و آن را رفتاری قارونی می‌داند.
 
پنج: پرهیز از لباس شهرت: نکته پنجم و آخر اینکه اسلام تذکر می‌دهد که از لباس و پوشش شهرت و انگشت‌نما پرهیز کنیم. می‌فرمایند لباس شهرت، خذلان در آخرت، بی‌حیایی و بی‌عفتی در دنیا را به دنبال می‌آورد. پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید: «مَنْ لَبِسَ ثَوْبَ شُهْرَةٍ فِی الدُّنْیَا أَلْبَسَهُ اللَّهُ ثَوْبَ مَذَلَّةٍ فِی الْآخِرَة»  یعنی اگر کسی لباس شهرت بپوشد، خداوند در آخرت لباس ذلت و خواری بر او می‌پوشاند. امروز مصداق لباس شهرت، همین مدهای غربی است. 
 
امام صادق(ع) می‌فرماید: «مَنْ لَبِسَ ثَوْباً یَشْهَرُهُ کَسَاهُ اللَّهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ ثَوْباً مِنَ النَّارِ»  کسی که لباس شهرت بپوشد، خداوند در قیامت لباس آتشین بر او می‌پوشاند. چون جامعه را به انحراف می‌کشاند. 
 
پوشیدن لباس‌های خاص و انگشت‌نما هم موجب ایجاد حسرت در دل‌های برخی از افراد می‌ّود و هم موجب از بین رفتن انسجام و عفت اجتماعی. امام صادق(ع) می‌فرماید: «إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى یُبْغِضُ شُهْرَةَ اللِّبَاس‏» یعنی خداوند از لباس شهرت بدش می‌آید. «کَفَى بِالْمَرْءِ خِزْیاً أَنْ یَلْبَسَ ثَوْباً یَشْهَرُهُ أَوْ یَرْکَبَ دَابَّةً تَشْهَرُه‏»  یعنی کافی است برای خواری و بدبختی یک مرد یا زن، اینکه لباسی بپوشد که انگشت‌نما شود، یا وسیله‌ای سوار شود که او را زبانزد دیگران کند. چون از طرفی، چنین رفتارهایی خبر از دردها و آشفتگی‌ها و کمبودهای درونی می دهد. و از طرفی آفات فراوانی برای فرد و جامعه دارد.
 
به نظر می‌رسد اگر این پنج نکته را طراحان مد و لباس و در سایر حوزه‌های زیبایی‌خواهی، مد نظر داشته باشند، آنگاه می‌توانیم سبک زندگی و سبک پوشش در طراز انقلاب و اسلام و جامعه ایرانی شکل دهیم. هم زیبایی‌خواهی جوانان، هم تنوع‌طلبی و هم تعالی‌جویی آنان تأمین خواهد شد.
   
  

اضافه نمودن به: Share/Save/Bookmark

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
آدرس وب:
نظر
 
  کد امنیتی:
 
   تلنگر  
 
 
   پربحث ترین مطالب  
  رهبری جریان فتنه در عراق بر عهده کیست
2 نظر (فعال: 2 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
    ماجرای ترور ناکام سردار سلیمانی در تاسوعا و عاشورا چه بود
1 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
  روایت ۷ سال مجاهدت و فداکاری رزمندگان مقاومت در سوریه
1 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
    داریوش ارجمند: تأثیر دو "علی" هستم؛ علی خامنه‌ای و علی شریعتی
1 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
  هیچ دلیلی ندارد که برای تولید و نگه‌داشت سلاح هسته‌ای که استفاده از آن مطلقاً حرام است، هزینه کنیم
1 نظر (فعال: 1 ، در صف انتشار: 0، غیر قابل انتشار: 0)
    ۷ هزار میلیارد دلار هزینه آمریکا دود شد
  راستی‌آزمایی طرح گفت‌وگوی ملی اعلام بیزاری از فتنه‌گران است
    موانع نمایش خیانتهای انگلیسی ها
  تحلیل کیهان از ماجرای عراق
    تقدیر فرمانده ناجا از رئیس سازمان اطلاعات سپاه
 
   اخبار عربی  
  السلطات السعودیة تمتثل لقرار واشنطن فیما خصّ حظر السفر.
    للمرة الثانیة...فبرایر الماضی الأشد حرّاً على الإطلاق.
  حالتا زواج کل دقیقة فی هذا البلد العربی.
    ضمان هواتف آبل من 60 یوم الى سنة کاملة.
  روسیا تبحث مع اندونیسیا عقد لتورید غواصتی " فارشافیانکا"
    علماء اوکرانیون یبتکرون دواء للقضاء على السرطان.
  أبرز التطورات على الساحة السوریة 21/3/2017
    أغلى الماسة للبیع.
  الیابان تؤکد مشارکتها فی مناورات بحریة کبرى فی المحیط الهادئ.
    أفضل معلمة فی العالم ...کندیة.
  العثور على کنز فی نهر بالصین.
    الوکالة الدولیة للطاقة الذرّیّة تعلن عن زیادة کوریا الشنالیة لقدراتها النوویة بشکل نشط.
  تقنیة "لای_فای" بسرعة تفوق "وای_فای" ب 100 مرّة.
    حقائق صادمة عن شرب المیاه مع اللیمون.
  الهیئة الروسیة للتعاون الفدرالی لا تؤکد تسلیم الصین لمنظومات اس-400.
    7 علامات تدل على إصابتک بانهیار عصبی.
  دراسة تکشف أصح قلوب فی العالم.
    الجیش السوری یحبط هجوماً جدیداً للنصرة و فیلق الرحمن شرق دمشق.
  وزیر الطاقة اللبنانی للمیادین نت: لبنان لن یتراجع عن حقوقه النفطیة مهما کانت التهدیدات.
    بریطانیا تعلن عملیّة بدء الخروج من الإتحاد الاوروبی فی 29 آذار.
  الإمام الخامنئی یسمّی العام الإیرانی الجدید ب" الإقتصاد المقاوم...الإنتاج و فرص العمل."
    موقع والاه: الأسد یحاول تغییر قواعد اللعبة بمواجهة إسرائیل.
  هآرتس: قدرة المناورة الإسرائیلیة على الحدود مع لبنان و سوریا تتراجع.
    ماهی طائرة التجسس الصهیونیة 'سکای لارک' التی أسقطها الدفاع الجوی السوری فی ریف القنیطرة?
  قائد سرایا عاشوراء کاظم الجابری ل"العهد": الحسم النهائی لمعرکة الموصل بات وشیکاً جدّاً.
    الجیش السوری یسقط طائرة استطلاع إسرائیلیة فوق القنیطرة.
  الأف بی آی تؤکّد رسمیّاً التحقیق فی التدخّل المزعوم لروسیا فی الإنتخابات الامیرکیة.
    15 شهیداً على الأقل بانفجار سیارة مفخّخة فی بغداد.
  ترامب یلتقی العبادی: کان علینا ألّا ننسحب من العراق.
    إجتماع فی روما بشأن خطّة لوقف تدفّق المهاجرین من لیبیا.
 
 
::  صفحه اصلی ::  تماس با ما ::  پیوندها ::  نسخه موبایل ::  RSS ::  نسخه تلکس
© شهیدخبر 1390
info@shahidnews.com
پشتیبانی توسط: خبرافزار
  اشتغال‌ 15 هزار ایثارگر با بهره‌مندی از تسهیلات صندوق اشتغال و کارآفرینی ایثارگران